Polski Gabinet Psychoterapii w Berlinie

kontakt@polskigabinetpsychoterapii.eu

 

 


impressum : verantwortlich für den inhalt: Polski Gabinet Psychoterapii w Berlinie, kontaktmöglichkeiten: kontakt@polskigabinetpsychoterapii.eu

Polski Gabinet Psychoterapii Berlin - facebook link

Copyright 2021 © Polski Gabinet Psychoterapii w Berlinie, wykonanie JL. Polityka przetwarzania danych

„dzieci nie potrzebują wychowania, dzieci potrzebują dobrych relacji”

Jesper Jull

Alkohol i inne substancje wśród nastolatków - Jak pomóc?

Picie alkoholu przez młodzież stało się jednym z najważniejszych problemów społecznych w Europie. Nierzadko problem ten jest bagatelizowany, gdyż alkohol jest akceptowanym i legalnym środkiem odurzającym w naszym społeczeństwie. Tymczasem jak wynika z Raportu Państwowej Agencji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych wiek inicjacji alkoholowej obniżył się w ostatnich latach. Najbardziej popularnym alkoholem wśród młodzieży jest piwo a najmniej wino. W zakresie picia alkoholu i palenia tytoniu obserwujemy proces zacierania się różnic między dziewczętami i chłopcami. Niepokojący jest fakt, że w większości przypadków inicjacja alkoholowa ma miejsce w środowisku rodzinnym, głównie podczas takich wydarzeń jak urodziny, śluby czy jubileusze, za przyzwoleniem dorosłych. Dzieci, które raz spróbowały alkoholu, niestety często sięgają po niego ponownie. Dzieci naśladują zachowania dorosłych i już w wieku przedszkolnym odgrywają sceny wnoszenia toastów, naśladują zachowania osób pijanych. Ponadto “uczą się”, że alkohol jest stałym, często niezbędnym elementem spotkań towarzyskich. W ten sposób kształtują swoje postawy względem konsumpcji alkoholu w wieku późniejszym. 

Kształtowanie i przyswajanie norm społecznych zależy od tzw. pierwotnych czynników socjalizacyjnych, jakim są rodzina, szkoła i grupa rówieśnicza. Stąd niezmiernie ważne są wzorce wyniesione z domu rodzinnego i atmosfera tego domu. Ważna rolę odgrywa tutaj styl komunikowania się oraz relacje pomiędzy dziećmi i rodzicami. 

W rodzinach w których relacje między rodzicami a nastolatkami są pełne wzajemnego szacunku i zaufania, gdzie dochodzi do szerokiej wymiany poglądów, a zdanie dzieci są uznawane, słyszane, potrzeby rozumiane, tam młode osoby sięgają po alkohol znacznie rzadziej i piją dużo mniej niż ich rówieśnicy. W rodzinach gdzie konflikty rozwiązywane są w sposób konstruktywny, dzieci zdobywają umiejętności ułatwiające im radzenie sobie z problemami w przyszłości.

W rodzinach w których dziecko czuje, że nie potrafi sprostać oczekiwaniom rodziców, bo jego wyniki w nauce ich nie satysfakcjonują, a kara jest najczęściej stosowanym środkiem wychowawczym, dziecko przeżywa częściej bolesne uczucia, samotność, poczucie krzywdy czy warunkową miłość. Wówczas istnieje duże prawdopodobieństwo, że będzie starało “sobie pomóc” przez używanie alkoholu czy innej substancji psychoaktywnej, aby ich nie czuć.  Alkohol i narkotyki szybko stają się atrakcyjne, ponieważ ich “kojący” wpływ na samopoczucie jest natychmiastowy. 

Jak wiadomo, na pewnym etapie okresu dorastania, maleje rola rodziców, a rośnie rola otoczenia rówieśniczego. Od obowiązującego w grupie rówieśniczej stylu zachowań związanego z alkoholem zależą w istotnym stopniu te właśnie zachowania nastolatka. Należy też pamiętać, że im słabszy jest związek z rodziną, tym silniejszy staje się związek z grupa rówieśniczą.

Istotny wpływ na stosunek młodego człowieka do alkoholu mają też reklamy. Reklamy, które pokazują, że piwno kojarzy się z dobra zabawą, powodują, że tylko niewielki odsetek ludzi uważa piwo za alkohol. Do picia piwa zachęcają również niektóre znane osoby, symbole sukcesu, w tym również sportowcy, którzy sprzedają swoje twarze do reklam. Dlatego picie alkoholu może kojarzyć się z dobrym zawodem, sukcesem, szczęśliwym życiem. 

 

Jak pomóc zatem młodemu człowiekowi?

Należy w pierwszej kolejności starać się zidentyfikować problemy młodej osoby i podjąć próby konstruktywnego rozwiązania ich. Młodzi ludzie czują się często niezrozumieniu, winni i skrzywdzeni przez dorosłych lub zły los. Należy pamiętać, że nastolatkowie nie są już dziećmi, ale nie są to też osoby dorosłe. Są to osoby potrzebujące dużo wsparcia, akceptacji i zdrowych relacji.

Pomoc młodemu człowiekowi w zauważeniu szkód wynikających z picia i problemów nie powinna być związana z konfrontowaniem lub etykietowaniem, zwłaszcza w początkowej fazie zauważenia problemu.  W początkowej fazie, strat związanych z alkoholem lub innymi substancjami młody człowiek ma niewiele i nie traktuje ich poważnie. Młodemu człowiekowi należy pokazać, że z problemami można radzić sobie inaczej, niż korzystając z używek. 

W procesie pomagania młodemu człowiekowi ważne jest, żeby mógł realizować swoje potrzeby w zakresie kontaktów społecznych w warunkach bezpiecznych. Dlatego ważna jest praca najbliższej rodziny nad zmianą dotychczas stosowanych zasad. Rodzina podejmująca próby wyjścia z sytuacji razem ze swoim dzieckiem przechodzi przez kolejne fazy zdrowienia. Zaczyna od fazy niedowierzania i często zaprzeczania, poprzez fazę obwiniania siebie za zaistniałą sytuację, do fazy przystosowania się, polegającej na pogodzeniu się z faktem uzależnienia dziecka (o ile już do tego doszło), zaprzestaniu oczekiwania na cudowne ozdrowienie, złagodzeniu poczucia winy i konstruktywnej współpracy. Podczas przechodzenia przez te fazy warto rozważyć skorzystanie ze współpracy ze specjalistami znającymi naturę psychologiczną dotyczącą tego problemu, bo to diametralnie zwiększa prawdopodobieństwo sukcesu. 

Alkohol czy narkotyki jest wielokrotnie bardziej szkodliwy dla młodego organizmu niż dla osoby dorosłej.

 

Na koniec warto jeszcze raz przypomnieć słowa Jespera Julla „dzieci nie potrzebują wychowania, dzieci potrzebują dobrych relacji” od początku pojawienia się ich na świecie. Relacji opartych na szacunku, zaufaniu, szczerości, akceptacji.

 

Alkohol i inne substancje wśród nastolatków.

23 stycznia 2022

Inne artykuły

Dostępność